Polska Czarownica-Legenda Bioskopu

by

Pola NegriMoje tygodniowe felietony w londyńskim Dzienniku ukazują się pod nagłówkiem Raptularz Emigranta. Dość często szukam i znaduję wpół-zapomniane postacie polskich emigrantów z mojego dzieciństwa. Pamięć więdnie w starości, ale czasem wystarczy jedno słowo, zabłąkane w zaułkach mózgowia, aby wywołać z mroków zeszłego wieku cienie całych wydarzeń i doświadczeń, osobiście doznanych albo z podsłuchiwania członków rodziny. Takim słowem był bioskop i jego widmo w rodzinnej piosence: „kto pieniążki ma, ten siedzi w bioskopie. A kto ich nie ma, tego bieda kopie.” Słowo „bioskop” zachowało się do dziś w kilku językach, jako nazwa dla kina. W latach 1895 – 1914 było popularnym skrótem dla wędrownego albo jarmarcznego kina, które reklamowało w ten sposób pierwsze prymitywne filmy. „Bioskop” był także nazwą jednej z wczesnych wersji projektorów do wyświetlania  filmów. Po nitce do kłębka dobrnąłem wreszcie do magicznej polskiej emigrantki, Apolonii Chałupiec. Córka Roma ze Słowacji i Polki z Lipna ,w Ziemi Dobrzyńskiej,  miała niezwykłą urodę Cyganki, czarne oczy i włosy, talent do samoreklamy i bycia demonicznym wampem albo romantyczną uwodzicielką. Znana lepiej jako  Pola Negri (1897-1987)  przyniosła ze sobą także tajemniczą magię liczb – jej rok urodzin i śmierci są wzajemnymi anagramami. Kto wie, czy nie była reinkarnacją jakiejs czarownicy z Łysej Góry? Do posłuchania stara rosyjska piosenka w jej wykonaniu: oczi czornyje. Pasuje jak ulał do jej życia. PS. Tutaj śpiewa w filmie niemieckim Mazurka,  w którym tak zachwycał się nią Hitler, że polecil Goebbelsowi zwerbować ją do nazistowskiej propagandy. Pola uciekła do Francji.

Tagi: , , ,

Odpowiedzi: 10 to “Polska Czarownica-Legenda Bioskopu”

  1. bałwanka Says:

    bioskop!
    wydaje mi się, że raz to słyszałam, ale najwyżej raz albo pół!
    jak na kino, to dziwne, kojarzy się raczej z jakąś maszyną typu fitness,
    dzień dobry Stefanie, mgła i wiatr:)

  2. Asha Says:

    Bioskop niestety nie kojarze i dlatego dziekuje za tlumaczenia. Pola Negri – tak, kiedys cos mnie w niej fascynowalo i grzebalam w biografii. Ciekawe znaleziska! pozdrawiam i czekam na dalsze odkrycia i przypomnienia:))

  3. stefan Says:

    dzień dobry, bałwanko, u nas słonecznie ale mroźno. Masz rację z tym bioskopem, bo to była maszyna do „ożywiania” nieruchomych obrazków fotograficznych, stąd ten „bio”. Dziś „bio-” bije każdą konkurencję przedrostków, ale ma wwiele znaczeń. Wiatr powinien przepędzić mgłę🙂

  4. tani Says:

    Słyszałam tę piosenkę🙂 I to w wykonaniu i Poli, i kapeli podwórkowej. Jako małe dziecko mieszkałam na Pradze😉. Wamp z Rudolfem Valentino…😉. Macham.

  5. stefan Says:

    AsHa, bioskop opatentowali pod tą nazwą ich wynalazcy, berlińscy Niemcy polskiego pochodzenia, bracia Składanowscy. Ich polskie pochodzenie nie jest zawarte w żadnych informacjach, a oni sami pewnie uważali się za echt deutsch. Pola była tzw femme fatale, która robiła z mężczyzn kochanków, nawet gdy gorąco temu zaprzeczali.Miała niesamowity osobisty urok. Byłem za mały aby mu ulec.😉

  6. stefan Says:

    tani, szczątki niemych filmów można oglądać na jutubie. Podstoli pewnie nawet nie zna słowa „benshi” albo katsudo benshi, to był aktor głosowy który stał po lewej stronie ekranu i bardzo głośno wyjaśniał akcję tego co sie działo w filmie do akompaniamentu japońskich instrumetów. Poczytaj na wikipedii ciao🙂

  7. tani Says:

    Myślisz, że to, co słyszałam, to nie była Pola…? No tak, możliwe. Dawno tego słuchałam.😉 Podstoli na pewn wie, kim był benshi. On był wychowywany bardzo tradycyjnie.😉

  8. stefan Says:

    tani, słyszałaś ale chyba tylko w nagraniu na płycie. Bo w jej własnej osobie, to raczej wątpię,bo ona przestała śpiewać gdy ja byłem nastolatkiem, hehe :;-)

  9. tani Says:

    Pewnie tak, ale głos był starawy, to mogło mi się wydawać tak, takie jakieś stare nagranie. Babka miała płyty. A potem kapele śpiewały. Teraz niedawno słyszałam utwór podobny jakby. „Kto pieniążki ma, jedzie do Wieliczki, a kto ich nie ma – ten szuka solniczki” – głupawe to trochę. Może zamieniono, bo bioskopu już nikt nie zna.
    Macham.

  10. stefan Says:

    tani, jak na płycie babci, to na pewno Pola. Ja myślałem, że to ją widziałaś śpiewającą😮 Ten wierszyk z Wieliczką to na pewno naśladowanie tej staroci z bioskopem Odmachiwam🙂

Możliwość komentowania jest wyłączona.


%d bloggers like this: